“Bieguni” O. Tokarczuk

Kolejna z książek Olgi Tokarczuk, po którą sięgnęłam. Zdecydowała w tym względzie dostępność tej pozycji oraz ciekawość dotycząca samej autorki. Po przeczytaniu „Opowiadań bizarnych” głęboko się zastanawiałam czy kolejne pozycje tej pisarki będą równie mistyczne, przepełnione odniesieniami i dające do myślenia. Jak się okazuje Pani Tokarczuk pod tym względem nie zawiodła.

Książka „Bieguni” określana jest jako jedna z najgłośniej omawianych i szeroko komentowanych powieści ostatnich lat, która została wydana w 2007 roku przez Wydawnictwo Literackie. Nie dość, że otrzymała Literacką Nagrodę Nike 2008 to jeszcze jako pierwsza polska książka została uhonorowana Międzynarodową Nagrodą Bookera.

Olga Tokarczuk po raz kolejny zaskakuje stylem, formą oraz tematyką utworu. Książka jest niezwykle uniwersalna, gdyż nie obejmują ją żadne granice przestrzenne oraz czasowe. Fabułę tworzą przeplatające się, w pierwszym odczuciu, niepowiązane ze sobą wątki. Głównym wątkiem powieści jest szeroko omawiana sytuacja człowieka będącego w podróży, to takie wielowymiarowe spojrzenie i omówienie zjawiska poruszania się, przemieszczania czy najprościej mówiąc „przebywania w ruchu” (psychologia podróżna). Obok niego obecny i równie istotny jest ten, dotyczący pragnień unieśmiertelnienia człowieka poprzez konserwację martwego ciała. Istotnymi postaciami przytaczanymi w tej tematyce są historie: anatoma Filipa Verheyena oraz lekarza Blaua.

Sam tytuł nawiązuje do odłamu rosyjskich staroobrzędowców z nurtu bezpopowców zwanych – strannicy, bieguni, bieżeńcy. Ich podstawowym założeniem nauczania (co zresztą zostało poruszone w książce) była niemożność walki z Antychrystem i konieczność ciągłej ucieczki przed nim. Wszystko co związane z administracją i instytucjonalnością, cały świat zewnętrzny są według nich przesiąknięte złem, dlatego trzeba się od tego odciąć i nieustannie się przemieszczać. Co współcześni Polacy mają wspólnego z biegunami? Dla ilu z nas codzienna rzeczywistość przesiąknięta jest podróżą?

Autorka określa swoje dzieło jako teksty, które spisywała na skrawkach papieru, serwetkach, w notesach czy na marginesach książek. Książka być może w ten właśnie sposób powstawała, ale z pewnością nie jest przypadkowym połączeniem pewnych historii. „Bieguni” opowiadają historię, której bohaterami są nomadzi i koczownicy, nieprzywiązani do własnych korzeni, którzy wyruszając w podróż znikają z map. Olga Tokarczuk zabiera czytelników w nieprzeciętną, ale i niełatwą podróż, która dzieje się na całym świecie i dotyczyć może każdego z nas. Ukazuje ona nam, że ciekawość świata oraz chęć odkrywania są głęboko zakorzenione w psychice człowieka i mogą stanowić remedium na ból istnienia. Porzucenie wyuczonych schematów i utartych ścieżek może pozwolić nam lepiej zrozumieć przekaz pisarski tej pozycji.

Z pewnością jest to książka, która sprawia, że czytelnik spogląda na codzienne życie z zupełnie innej perspektywy. Współczesne życie zmusza człowieka do ciągłego biegu, w którym wiele osób podróżuje służbowo, emigruje w poszukiwaniu zarobku bądź własnego miejsca w świecie, wyjeżdża odwiedzić rodzinę czy znajomych oraz poszukuje oderwania od codzienności. Codzienność wymusza również konieczność przedzierania się przez wielość powstających i przekazywanych informacji. W związku z czym, wbrew pozorom, bieguni żyją również obecnie, i w każdym z nas jesteśmy w stanie coś z nich odnaleźć.

Książki Olgi Tokarczuk nie są dla każdego. Jednak źle – one są dla każdego, ale nie każdy będzie w stanie przebrnąć przez tego rodzaju literaturę. Wymaga ona maksymalnego skupienia, otwartości umysłu oraz olbrzymich pokładów refleksji. Przyznaję, że sama nie jestem fanką tak zwanej „trudnej literatury”. Jednak gdyby nie było takich książek moglibyśmy popaść w pewien marazm, stagnację, czy nawet przestać się zastanawiać nad światem i sobą samym. Tego typu literatura jest konieczna, aby mobilizować każdego z nas do rozwoju, zadawania pytań, poszukiwań.

slademksiazek

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *

Post comment